കേന്ദ്ര ബജറ്റിന് ഇനി നാളുകൾ മാത്രമാണ് ശേഷിക്കുന്നത്. ഫെബ്രുവരി ഒന്നിന് കേന്ദ്ര ധനമന്ത്രി പാർലമെന്റിൽ ബജറ്റ് അവതരിപ്പിക്കും. എന്താണ് ബജറ്റ്? അടുത്ത സാമ്പത്തിക വർഷത്തേക്കുള്ള ഗവൺമെന്റിന്റെ സാമ്പത്തിക, ധനനയങ്ങൾ വിശദീകരിക്കുന്ന ഒരു സമഗ്ര രേഖയാണ് ബജറ്റ്. ഇന്ത്യയുടെ വാർഷിക ബജറ്റായാണ് കേന്ദ്ര ബജറ്റ് പൊതുവിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്. ഏപ്രിൽ 1-ന് ആരംഭിച്ച് അടുത്ത വർഷം മാർച്ച് 31-ന് അവസാനിക്കുന്ന, വരാനിരിക്കുന്ന സാമ്പത്തിക വർഷത്തേക്കുള്ള ഗവൺമെന്റിന്റെ നിർദ്ദിഷ്ട ചെലവുകളും വരുമാനവും വ്യക്തമാക്കുന്ന വാർഷിക സാമ്പത്തിക പ്രസ്താവനയാണ് ബജറ്റ്. ഭരണഘടനയുടെ അനുഛേദം 112 അനുസരിച്ച് ഓരോ വർഷവും ഇന്ത്യൻ പാര്ലമെന്റിന്റെ ഇരു സഭകളുടെയും മുന്നിലാണ് ധനമന്ത്രി ബജറ്റ് അവതരിപ്പിക്കേണ്ടത്. ബജറ്റുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഭരണഘടനാ വ്യവസ്ഥകൾ എന്തൊക്കെയാണ്?
1. ഭരണഘടനയുടെ ആർട്ടിക്കിൾ 112, ഫെബ്രുവരിയിലെ അവസാന ദിവസത്തിലോ അതിനു ശേഷമുള്ള ആദ്യ പ്രവൃത്തി ദിവസത്തിലോ വാർഷിക സാമ്പത്തിക പ്രസ്താവന, അതായത് ബജറ്റ് പാർലമെന്റിന് മുമ്പാകെ സമർപ്പിക്കാൻ ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രപതി ആവശ്യപ്പെടുന്നു.
2. ഭരണഘടനയുടെ ആർട്ടിക്കിൾ 114, കേന്ദ്ര ഗവൺമെന്റിന്റെയും മറ്റ് ചില ഫണ്ടുകളുടെയും വരുമാനവും അതിലൂടെ സർക്കാരിന് ലഭിച്ച എല്ലാ പണവും ഉൾപ്പെടുന്ന കൺസോളിഡേറ്റഡ് ഫണ്ട് ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ വരവുചെലവുകളുടെ പ്രത്യേക കണക്ക് അവതരിപ്പിക്കാൻ സർക്കാർ ആവശ്യപ്പെടുന്നു.
3. ഭരണഘടനയുടെ ആർട്ടിക്കിൾ 266, നിയമപ്രകാരം നൽകാത്തപക്ഷം, നികുതികളും മറ്റ് വരുമാനങ്ങളും ഉൾപ്പെടെ സർക്കാരിന് ലഭിക്കുന്ന എല്ലാ വരുമാനങ്ങളും ഇന്ത്യൻ കൺസോളിഡേറ്റഡ് ഫണ്ടിലേക്ക് ക്രെഡിറ്റ് ചെയ്യണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടുന്നു.
4. ഭരണഘടനയുടെ ആർട്ടിക്കിൾ 266(2) പ്രകാരം, പാർലമെന്റ് പാസാക്കിയ ഒരു നിയമം അംഗീകരിച്ചതിനുശേഷം മാത്രമേ കൺസോളിഡേറ്റഡ് ഫണ്ട് ഓഫ് ഇന്ത്യയിൽനിന്ന് സർക്കാർ പണം പിൻവലിക്കാവൂ. പാർലമെന്റിന്റെ അംഗീകാരമില്ലാതെ സർക്കാരിന് കൺസോളിഡേറ്റഡ് ഫണ്ടിൽ നിന്ന് പണം പിൻവലിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്ന് ഇത് ഉറപ്പാക്കുന്നു.
5. ഭരണഘടനയുടെ ആർട്ടിക്കിൾ 270, സംസ്ഥാന ബജറ്റ് എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഓരോ സംസ്ഥാന സർക്കാരിന്റെയും കണക്കാക്കിയ വരവുകളുടെയും ചെലവുകളുടെയും ഒരു പ്രസ്താവന സർക്കാർ അവതരിപ്പിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുന്നു.
6.ഭരണഘടനയുടെ ആർട്ടിക്കിൾ 272, സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കും കേന്ദ്ര ഭരണ പ്രദേശങ്ങൾക്കും ചില നിർദ്ദിഷ്ട നികുതികളും തീരുവകളും കൈമാറാൻ സർക്കാർ ആവശ്യപ്പെടുന്നു.
